De wettelijke verdeling in gewone taal

Artikel 4:13 van het Burgerlijk Wetboek regelt de wettelijke verdeling. Die regeling geldt als de overledene een echtgenoot of een geregistreerd partner achterlaat, plus een of meer kinderen. Een testament kan de regeling uitzetten. Zegt het testament daar niets over, dan blijft de wet staan. In het dossier hoort eerst die toets: is er een partner, zijn er kinderen, en zet het testament de verdeling uit. Zonder die drie feiten is een huis alleen een boedelpost. De software kiest de verdeling niet.

De langstlevende krijgt de goederen. Het huis, de rekeningen, de inboedel en de auto gaan naar die partner. De kinderen worden daardoor geen mede-eigenaar van het huis. In de boedelbeschrijving blijft elke post staan, met de waarde op de overlijdensdatum en de bron van dat getal. Daarnaast staat bij de verdeling dat de goederen aan de langstlevende zijn toegedeeld. Dat is een regel over toedeling, geen verkoop en geen levering. Een bankafschrift of een WOZ-stuk hoort als bron bij de post, niet als bewijs dat het programma de eigendom heeft overgeschreven.

De kinderen krijgen een geldvordering op de langstlevende. Die vordering is in beginsel opeisbaar bij het overlijden van de langstlevende, niet al op de sterfdag van de eerste ouder. In het dossier is dat een aparte post per kind. Er staat de naam van het kind en de naam van de schuldenaar. Het is geen breuk in het huis. Het is geen bedrag dat nu wordt overgemaakt. Zolang niemand het bedrag heeft vastgesteld, blijft het veld leeg. Een open vordering met een bronvraag is beter dan een rond getal.

Artikel 4:13 lid 4 BW noemt wel rente. De geldvordering wordt vermeerderd met de wettelijke rente, maar alleen voor zover die hoger is dan zes procent per jaar, enkelvoudig over de hoofdsom, vanaf de dag dat de nalatenschap openvalt. De erflater kan iets anders bepalen, en de langstlevende en het kind samen ook. In het dossier komt dat percentage niet uit een aanname. Het volgt de wettelijke rente van het betreffende jaar, of de afwijking die in de akte of in een latere afspraak staat. Ervazo vult geen eigen rentepercentage in en verzint geen extra opeisingsgrond.

De wettelijke verdeling blijft in het dossier een vastgelegd feit, geen afgeronde overdracht. Er staat wie de langstlevende is, welke kinderen een vordering hebben, en of het testament de wet uitzet. Ervazo maakt de akte niet, doet de aangifte niet en doet de betaling niet. Het programma ordent de posten en rekent niet als advies. De notaris, de rechter of de Belastingdienst beslist over de concrete zaak. Tot die beslissing blijft een open vraag open.