Verkopen, toedelen of aanhouden zijn drie getallen

De woning heeft in de boedel eerst de waarde op de overlijdensdatum. Dat getal krijgt een bron: een WOZ-beschikking met jaar, een makelaarsopgave, of later een rapport van een taxateur. Daarnaast kan een tweede getal komen: de koopsom als het huis wordt verkocht. Dat getal hoort bij de datum in de koopakte en het vervangt de waarde op de sterfdag niet. Een derde getal ontstaat als een erfgenaam het huis overneemt. De overnameprijs is wat de akte noemt of wat schriftelijk is afgesproken. Die prijs is niet automatisch gelijk aan de waarde op de sterfdag en niet automatisch gelijk aan een eerdere vraagprijs.

Boek je een overname tegen iemands aandeel in de nalatenschap, dan is dat een keuze in de verdeling. Het is geen schenking die je als extra post verzint, en het is geen gift omdat de overnameprijs lager ligt dan een eerdere opgave. Zet op de woningregel wie overneemt, welk bedrag de akte of de afspraak noemt, en welke datum daarbij hoort. Zet in de verdeling dat dit bedrag met het aandeel van die persoon wordt verrekend, als dat de afspraak is. Doe die verrekening pas als het bedrag vaststaat. Een nog open overname blijft een taak. Je vult geen rond bedrag in om de verdeling sluitend te laten lijken.

De waarde nu hangt af van wat er gebeurt. Blijft het huis in de boedel, dan is de waarde nu de laatste onderbouwde stand, met datum, niet een nieuwe gok per week. Wordt het verkocht, dan is de waarde nu de koopsom volgens de akte, en de kosten staan apart. Neemt een erfgenaam het over, dan is de waarde nu de overname zoals vastgelegd, en de oude waarde op de sterfdag blijft staan voor de samenstelling van de boedel. De hypotheek blijft al die tijd een eigen schuldregel. Je trekt huis en lening niet samen omdat een overname de schuld meeneemt, tot de akte en beide bedragen dat ook zeggen.

Houd de drie getallen in de omschrijving uit elkaar, desnoods met een kort label: sterfdag, verkoop, overname. Wie alleen het laatste bedrag laat staan, kan later niet meer zien wat de boedel op de sterfdag omvatte. Dat onderscheid heb je nodig om de verdeling te volgen en om een vraag van een erfgenaam te beantwoorden zonder opnieuw te zoeken. Ervazo bewaart de bron bij elk getal. Een overname zonder akte of zonder schriftelijke afspraak krijgt de status open. Een verkoop zonder nota van de kosten krijgt wel de koopsom, en een taak voor de kosten. Die taak is geen geschat bedrag aan courtage.

Geen van de drie getallen is een taxatie door de software en geen van de drie is belastingadvies. Ervazo kiest niet tussen verkopen, toedelen en aanhouden. De bron van een woningwaarde is de beschikking, de makelaar, de taxateur of de akte. De bron van de schuld die mee kan gaan is de bank. Of een overname gevolgen heeft voor de erfbelasting, vraag je niet aan deze regel. De Belastingdienst is de bron van die behandeling. Tot die stukken er zijn, blijven verkoop en overname lege taken naast de waarde op de sterfdag.