Een en/of-rekening is niet vanzelf van de langstlevende

Een rekening op twee namen is een eigen post in de boedelbeschrijving. Je zet beide rekeninghouders erbij, het rekeningnummer en de bank. Je schrijft niet op dat het saldo na het overlijden vanzelf alleen van de langstlevende is. Dat is een conclusie, en die conclusie volgt niet uit het woord en/of op de pas. De bankvoorwaarden en het huwelijksvermogensregime bepalen hoe de bank en de nalatenschap met die rekening omgaan. In de regel houd je die twee dingen uit elkaar: wat er op de rekening staat, en van wie het volgens welk stuk is. Het eerste kun je opvragen. Het tweede laat je open tot je antwoord hebt.

Vraag de bank schriftelijk drie dingen. Ten eerste het saldo op de overlijdensdatum, inclusief rente die op die dag al was geboekt als het afschrift dat zo vermeldt. Ten tweede of de rekening is geblokkeerd en sinds wanneer. Ten derde hoe de bank deze en/of-rekening behandelt nu één van de houders is overleden, en welk stuk zij daarvoor nodig heeft. Die derde vraag is geen juridisch betoog. Het is een verzoek om de werkwijze van deze bank. Plak de vraag en het antwoord als bron aan de post. Als je de vraag alleen telefonisch deed, noteer je datum, naam van de medewerker en dat een schriftelijke bevestiging nog ontbreekt.

Het saldo op de sterfdag en het saldo van vandaag blijven twee velden. Na een blokkade kan het cijfer nog wijzigen door rente of door een incasso die de bank nog doorliet. Dat verschil boek je niet weg door één getal te kiezen. Je bewaart beide, elk met een bron. Of een deel buiten de nalatenschap valt omdat het van de langstlevende was, is een vervolgvraag. Die beantwoord je niet door het saldo te halveren. Halveren is een gok. Zet een notitie dat de verdeling nog open is, en verwijs naar het huwelijksgoederenregime en naar het antwoord van de bank. De regel toont het volledige saldo dat de bank opgaf.

Noem in de omschrijving beide namen zoals ze op het afschrift staan, niet alleen de overledene. Voeg toe of het stuk de rekening en/of of en noemt, zonder daar zelf een rechtsgevolg aan te koppelen. Dat gevolg haal je uit de voorwaarden van deze bank en uit het huwelijksvermogensregime, niet uit een gewoonte in de familie. Je noteert de aanduiding zoals de bank die gebruikt, en je vraagt schriftelijk wat er na dit overlijden geldt. Staat de langstlevende nog als houder op het overzicht, dan zet je dat als feit erbij, met de datum van dat overzicht. Een feit op een afschrift is nog geen oordeel over eigendom.

Deze regel is geen waardering en geen belastingadvies. Ervazo vult het saldo niet zelf in en deelt de rekening niet toe aan de langstlevende. De bron van het bedrag is de bank: het afschrift of het schriftelijke antwoord op de vraag die je stelde. Zolang dat antwoord ontbreekt, blijft bij de post staan welke vraag open is en op welke datum je die stelde. Wat er later in een aangifte erfbelasting met een gezamenlijke rekening gebeurt, komt van de Belastingdienst en van de stukken, niet uit een aanname in de omschrijving.